Xuất khẩu hồ tiêu của Việt Nam đang ghi nhận những tín hiệu tăng trưởng tích cực trong năm 2026, nhờ nhu cầu ổn định từ các thị trường lớn và cơ hội mở rộng sang Trung Đông, Nam Á. Tuy nhiên, cùng với triển vọng khả quan là những yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn chất lượng và quản trị rủi ro trong hoạt động thương mại quốc tế.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tháng 5/2026, xuất khẩu hạt tiêu của Việt Nam ước đạt 30 nghìn tấn, tương đương 196,7 triệu USD. Lũy kế 5 tháng đầu năm, khối lượng xuất khẩu đạt 126,8 nghìn tấn, thu về 819,7 triệu USD, tăng 27% về lượng và tăng 18,8% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Năm 2025, xuất khẩu hồ tiêu và gia vị của Việt Nam đạt hơn 2,1 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay.

GIÁ TIÊU TRONG NƯỚC ỔN ĐỊNH, THỊ TRƯỜNG THẾ GIỚI PHÂN HOÁ

Mặc dù xuất khẩu tăng trưởng mạnh, giá xuất khẩu bình quân 5 tháng đầu năm chỉ đạt khoảng 6.463 USD/tấn, giảm 6,5% so với cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ việc gia tăng sản lượng và mở rộng thị trường xuất khẩu thay vì tăng giá bán.

Trên thị trường trong nước, giá hồ tiêu giữa tháng 6/2026 duy trì ổn định ở mức 138.000-140.500 đồng/kg. Đắk Lắk có mức giá cao nhất với 140.500 đồng/kg, tiếp theo là Đắk Nông 140.000 đồng/kg. Tại Bà Rịa - Vũng Tàu, giá tiêu đạt 139.500 đồng/kg, trong khi Gia Lai và Đồng Nai ghi nhận mức thấp nhất khoảng 138.000 đồng/kg.

Trên thị trường thế giới, giá hồ tiêu nhìn chung ổn định. Theo Hiệp hội Hồ tiêu Quốc tế (IPC), giá tiêu đen Indonesia tăng gần 1%, lên 7.205 USD/tấn. Giá tiêu trắng Muntok của nước này cũng tăng lên 9.298 USD/tấn. Trong khi đó, giá tiêu tại Malaysia, Brazil và Việt Nam hầu như không thay đổi. Giá tiêu đen xuất khẩu của Việt Nam hiện dao động từ 6.100-6.200 USD/tấn, còn tiêu trắng ở mức khoảng 9.000 USD/tấn.

Theo Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), thị trường hồ tiêu thế giới trong tuần thứ hai của tháng 6 diễn biến tương đối cân bằng. Giá tại Indonesia và Campuchia ổn định, Malaysia và Ấn Độ giảm nhẹ, còn Việt Nam tăng nhờ nhu cầu nhập khẩu duy trì tích cực. Điều này cho thấy cơ hội xuất khẩu vẫn khá thuận lợi trong thời gian tới.

CEPA MỞ RỘNG CÁNH CỬA VÀO TRUNG ĐÔNG

Theo Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), một trong những động lực tăng trưởng đáng chú ý của ngành hồ tiêu hiện nay là Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Việt Nam - UAE (CEPA), có hiệu lực từ tháng 2/2026. Hiệp định được kỳ vọng sẽ tạo thêm lợi thế cạnh tranh cho nông sản Việt Nam tại Trung Đông, khu vực có nhu cầu nhập khẩu thực phẩm rất lớn.

Theo VPSA, Trung Đông và Nam Á là những thị trường tiêu thụ gia vị thuộc nhóm lớn nhất thế giới. Trong nhiều năm qua, đây được xem là khu vực giàu tiềm năng nhưng chưa được khai thác tương xứng. Hiện Việt Nam chiếm khoảng 60% lượng hồ tiêu nhập khẩu của Trung Đông và cung cấp tới 90% nhu cầu quế tại Nam Á, chủ yếu cho Ấn Độ và Bangladesh.

Theo ông Lê Việt Anh, Tổng thư ký VPSA, hồ tiêu, quế, hồi, gừng hay nghệ đều là những loại gia vị quen thuộc trong văn hóa ẩm thực Trung Đông và Nam Á nên nhu cầu tiêu thụ tương đối ổn định. Bên cạnh đó, nhiều quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) phải nhập khẩu trên 80% nhu cầu thực phẩm.

Đặc biệt, UAE được xem là trung tâm logistics và tái xuất lớn nhất khu vực. Khoảng 40-50% lượng hàng hóa nhập khẩu vào nước này tiếp tục được phân phối sang các quốc gia Trung Đông, châu Phi và Nam Á. Đây là lợi thế quan trọng giúp doanh nghiệp Việt Nam mở rộng thị trường thông qua UAE.

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào ưu đãi thuế quan từ các hiệp định thương mại tự do. Để tận dụng hiệu quả cơ hội trong giai đoạn 2026-2030, doanh nghiệp cần đáp ứng các tiêu chuẩn Halal, quy tắc xuất xứ, yêu cầu truy xuất nguồn gốc cũng như đẩy mạnh chế biến sâu.

Việc nâng cao hàm lượng chế biến được xem là giải pháp quan trọng để gia tăng giá trị xuất khẩu, giảm phụ thuộc vào xuất khẩu nguyên liệu thô và nâng cao sức cạnh tranh của hồ tiêu Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Trước thực tế đó, VPSA khuyến cáo doanh nghiệp cần đặc biệt thận trọng khi làm việc với các đối tác mới. Việc kiểm tra tư cách pháp nhân, năng lực tài chính, địa chỉ hoạt động và lịch sử giao dịch cần được thực hiện thông qua các cơ quan thương vụ, tổ chức tín dụng hoặc đơn vị bảo hiểm thương mại.

Các doanh nghiệp cũng được khuyến nghị ưu tiên những phương thức thanh toán an toàn như thư tín dụng không hủy ngang (L/C), hạn chế giao hàng hoặc chuyển giao chứng từ khi chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện thanh toán theo hợp đồng.

Theo PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, chuyên gia kinh tế và thương mại quốc tế, phần lớn các vụ việc phát sinh trong hoạt động xuất khẩu bắt nguồn từ việc doanh nghiệp chưa thẩm tra đầy đủ thông tin hoặc quá tin tưởng vào đối tác. Trong bối cảnh thương mại toàn cầu ngày càng mở rộng, các hình thức lừa đảo xuyên biên giới cũng trở nên tinh vi hơn.

Ông cho rằng doanh nghiệp có thể giảm thiểu đáng kể rủi ro bằng cách chủ động xác minh đối tác, tăng cường kết nối với hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài và sử dụng tư vấn pháp lý ngay từ giai đoạn đàm phán hợp đồng. Do đó, bên cạnh việc mở rộng thị trường, các doanh nghiệp cần coi quản trị rủi ro là một phần quan trọng trong chiến lược kinh doanh. Việc chủ động nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế và xây dựng quy trình thẩm định đối tác chặt chẽ sẽ là nền tảng giúp hồ tiêu Việt Nam duy trì đà tăng trưởng bền vững và nâng cao vị thế trên thị trường thế giới.

Nguồn: VnEconomy