Năm 2012, lần đầu tiên Việt Nam sẽ tự túc được hoàn toàn nhucầu phân đạm urê

Từ mộtnước luôn phải phụ thuộc phần lớn vào nguồn phân đạm urê nhập khẩu, bắt đầu từnăm 2012, Việt Nam đã có thể tự chủ hoàn toàn được loại phân bón quan trọngnày.

Đặc biệt, khi các dự án mới về sản xuất phân đạm urê đi vàohoạt động ổn định trong quý 4/2012 và nguồn cung phân bón tổng hợp NPK các loạicũng đã vượt xa nhu cầu cần thiết thì các doanh nghiệp sẽ có nhiều cơ hội đểhướng tới xuất khẩu.

Hiệp hội Phân bón Việt Nam (FAV) cho biết, năm 2012, lần đầu tiên Việt Nam sẽtự túc được hoàn toàn nhu cầu phân đạm urê khi Nhà máy đạm Cà Mau của Tập đoànDầu khí Việt Nam công suất 800 nghìn tấn/năm và Nhà máy Phân bón Ninh Bình củaTập đoàn Công nghiệp hóa chất Việt Nam công suất 560 nghìn tấn/năm đi vào hoạtđộng, nâng tổng công suất đạm urê lên 2,36 triệu tấn, tăng hơn gấp đôi so vớinăm 2011.

Trong khi đó, nhu cầu urê năm 2012 chỉ khoảng 1,8 triệu tấn. Như vậy, khôngnhững tự túc được phân đạm urê cho sản xuất nông nghiệp mà còn chấm dứt tìnhtrạng nhập khẩu thất thường kéo dài trong nhiều năm qua, bởi theo tính toán vớinăng lực sản xuất như hiện nay thì nguồn cung vượt trên nhu cầu của cả nướckhoảng 560 nghìn tấn/năm.

Như vậy, với nguồn cung dư thừa thì các doanh nghiệp sản xuất phân bón sẽ phảitìm thị trường xuất khẩu để tạo đầu ra cho sản xuất trong nước. Trước đây, đãtừng có những thời điểm các doanh nghiệp Việt Nam thực hiện xuất khẩu phân urê,nhưng đó là khi urê nhập khẩu và sản xuất trong nước bị tồn đọng nhiều do cungvượt cầu, nên phải tiến hành xuất khẩu lượng urê nhập khẩu tồn kho.

Còn tới cuối năm 2012, lần đầu tiên Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành nướcxuất khẩu phân đạm urê do chính các nhà máy trong nước sản xuất. Việc này sẽkhông phải là nhất thời mà sẽ kéo dài trong nhiều năm tới, vì sản lượng urê sảnxuất trong nước sẽ còn tiếp tục tăng mạnh.

Theo dự kiến, sản lượng urê trong nước sẽ vượt qua mức 3 triệu tấn vào năm2015. Nhà máy đạm Hà Bắc đang triển khai dự án mở rộng đầu tư nâng công suất từ200 nghìn tấn/năm hiện nay lên 500 nghìn tấn/năm vào năm 2015. Tập đoàn CôngThanh cũng đang tính toán đầu tư nhà máy sản xuất đạm từ than cám với công suấtkhoảng 560 nghìn tấn/năm tại xã Hải Yến, huyện Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Trong khi đó, nhu cầu urê cả nước trong những năm tới đây vẫn chỉ ở mức khoảngtrên dưới 2 triệu tấn/năm. Do đó, không phải chờ đến năm 2015 mà ngay từ cuốinăm 2011, các doanh nghiệp sản xuất urê đã bắt đầu tìm kiếm thị trường xuấtkhẩu để giảm bớt áp lực cạnh tranh trong nước và có đầu ra ổn định cho hoạtđộng sản xuất.

Theo FAV, xuất khẩu phân bón là một hướng mở tiềm năng cho các doanh nghiệp sảnxuất trong nước, nhưng thị trường xuất  khẩu phân bón của Việt Nam cũngđang bị cạnh tranh khốc liệt với các sản phẩm phân bón của Trung Quốc, TháiLan, các nước Trung Đông, Nga. Vì vậy, bên cạnh việc mỗi doanh nghiệp sản xuấtphân bón phải chủ động đầu tư cải tiến công nghệ sản xuất, nâng cao chất lượng,giảm giá thành để tăng sức cạnh tranh, cũng như có chiến lược xây dựng thươnghiệu thì sự hợp tác liên kết giữa các doanh  nghiệp cùng ngành nghề sẽ rấtcần thiết giúp doanh nghiệp thắng lợi trên thị trường trong và ngoài nước.

Việc liên kết có thể thực hiện giữa các doanh nghiệp trong cùng một tập đoànhoặc giữa các tập đoàn với nhau khi sản phẩm đầu ra của doanh nghiệp này lại làsản phẩm đầu vào của doanh nghiệp khác.

Hiện nay, thị trường châu Phi đang có nhu cầu lớn về phân bón các loại nhưngxuất khẩu vào thị trường này cũng khá rủi ro cho doanh nghiệp, bởi các ngânhàng ở các nước châu Phi không đảm bảo về thanh toán. Vì vậy, nếu Chính phủViệt Nam ký được Hiệp định bảo đảm thanh toán với chính phủ các nước châu Phinhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp xuất khẩu không bị thiệt hại thì kim ngạchxuất  khẩu phân bón vào châu Phi có thể nâng lên rất cao.

Tổng thư ký FAV Nguyễn Đình Hạc Thúy khẳng định, giá phân bón phụ thuộc nhiềuvào giá than và giá khí, giá quặng apatit, bởi đây là nguồn nguyên liệu vànhiên liệu đầu vào chủ yếu để sản xuất phân bón. Vì vậy, cùng với việc nghiêncứu chính sách giá bán nguồn nguyên nhiên liệu đầu vào này hợp lý đảm bảo lợiích của các bên, Bộ Tài chính cần sớm có chính sách thuế phù hợp, tạo thuận lợihơn cho doanh nghiệp xuất  khẩu phân bón.

Theo tính toán của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nhu cầu phân bón cácloại của cả nước trong năm 2012 sẽ khoảng 9,8 triệu tấn. Trong đó, phân NPK 3,5triệu tấn, phân urê 2 triệu tấn, phân lân các loại 1,8 triệu tấn, DAP 950 nghìntấn, kali 920 nghìn tấn, đạm SA 710 nghìn tấn.

Trong các loại phân bón chủ lực trên, thì đến năm 2012, Việt Nam đã hoàn toàntự túc được NPK, lân và urê. Còn đối với phân DAP, dù hiện đã có Nhà máy DAPĐình Vũ (Hải Phòng) với công suất 330 nghìn tấn/năm, nhưng cũng chỉ đáp ứngđược 35% nhu cầu cả nước. Còn lại 65% nhu cầu DAP vẫn phải phụ thuộc vào nhậpkhẩu. Tập đoàn hóa chất đang tích cực xúc tiến việc xây dựng nhà máy DAP ở LàoCai, có công suất tương đương với Nhà máy Đình Vũ.

Như vậy, chỉ sau vài năm nữa, lượng DAP nhập  khẩu sẽ giảm đáng kể. Còn 2loại phân quan trọng khác là SA và kali vẫn phải nhập 100% từ nước ngoài, bởitrong nước hiện nay chưa có nhà máy nào sản xuất 2 loại phân bón này.

Trong khi đó, hiện nay, Việt Nam đã có đủ cơ sở vật chất để sản xuất amoniacnhằm cung cấp nguyên liệu cho sản xuất phân SA. Còn nếu thực hiện được dự ánkhai thác và chế biến muối mỏ ở Lào thì sẽ có thể sản xuất được kali cho thịtrường nội địa.

Nguồn: http://www.baocongthuong.com.vn